MERT İNAN – Ünlü İtalyan mimar D’Arronco tarafından 20’nci yüzyılın başında “Art Nouveau” tarzda inşa edilen ancak bakımsızlık nedeniyle adeta viraneyi andıran Vlora Han, halen kurtarılmayı bekliyor. Sirkeci’deki eşsiz yapının durumunu üç yıl önce gündeme getirmemize rağmen aradan geçen sürede bir arpa boyu yol alınmış değil. Altı katlı hanın ikinci katında 6. Noter bulunurken, üst katları noterin arşiv ve evrakların deposu olarak kullanılıyor. Yapının giriş kısmında hizmet veren kokoreççi ise ironik şekilde satış yapmaya devam ediyor.
Büyük Postane Caddesi ve Muhzirbaşı Sokak’ın kesiştiği noktadaki tarihi yapının cephesinde gül motifli kabartmalar dikkat çekiyor. Özel mülkiyete ait binadaki restorasyonun ne zaman start alacağı konusundaki belirsizlik devam ederken, üç yıl önce sosyal medyada bir araya gelen 9 bin İstanbullu’nun Vlora Han’ın kurtarılması için başlattığı kampanyanın da sonuç vermediği ortaya çıktı. Hanın içler acısı durumunu sosyal medyadan paylaşan ve yurtdışından bile gönüllü olarak yardım toplayacaklarını belirten vatandaşların tüm çabası yetersiz kalırken, uzmanlar Vlora Han’ın mutlaka kurtarılması gerektiğini yinelediler.
Restorasyon Uzmanı ve mimarlık tarihçisi Prof. Dr. Zeynep Ahunbay, halihazırdaki görüntünün üzüntü verdiğine dikkat çekerek, “Vlora Han, Art Nouveau mimarinin seçkin örneklerinden. Çok özel ve ihtişamlı bir yapı ancak mevcut hali herkesi derinden üzüyor. Her gün binlerce insanın önünden geçtiği eserin restore edilerek ihtişamına kavuşturulması gerekir. İstanbul’da böylesi tarihi özel yapılara gözümüz gibi bakmamız, korumamız gerekirken, kokoreç satılan bir mekan haline gelmesi tiraji komik bir durumdur” dedi.
‘ÇÖKMEK ÜZERE’
Ana cephesindeki cumba ve balkonların çökme riski bulunduğu tarihi yapının içler acısı durumunu yorumlayan İTÜ Mimarlık Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Kemal Kutgün Eyüpgiller de, “Dış cephe kararmış, zift rengine bürünmüş durumda. Binanın güzel süslemeleri tabelalar ve reklam afişleriyle neredeyse örtülmüş durumda. Devlet bu tür özel mülkiyette bulunan tarihi öneme sahip eserlerin korunması için gerekirse yasal düzenlemeler yapmalı. Vlora Han gibi eşsiz bir eser çökmek üzere. Yıllardır farklı mülk sahiplerinin elinde olan böylesi tarihi bir eser bu halde olmamalıydı. Kokoreççi, noter gibi tabelalarının asılmasına yerel belediye izin vermemeli. Vlora Han’ın mevcut görüntüsü İstanbul’a yakışmıyor. Böylesi yapıları baş tacı etmemiz gerekirken, göz göre göre yok olmaya mahkum ediyoruz. Çok üzücü” ifadelerini kullandı.
RESTORASYON BELİRSİZ
İstanbul 4 Numaralı Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü yetkilileri ile daha önce yaptığımız görüşmede Vlora Han için bir restorasyon projesinin hazırlandığı, söz konusu restorasyon projesinin Kurul tarafından onaylandığı bilgisi verilmişti. Tarihi yapının özel mülkiyette olduğu, bu nedenle restorasyonun ne zaman başlayacağına bina sahibinin karar vereceği belirtilirken, işlemler sırasında gerekli denetlemelerin ilgili 4 No’lu Kurul tarafından gerçekleştirileceği de ifade edilmişti.
